China - Yunnan - Reis 2002 Mike Dell


	Van 7 juni tot en met 28 juni heb ik een reis van 3 weken door China gemaakt. De aanleiding van de reis was het huwelijk van Erwin en Mei. Mei is afkomstig uit China en trouwde 24 mei dit jaar met Erwin in Nederland. Haar familie kon daar niet bij zijn, vandaar dat er besloten werd om aanvullend in China 2 trouwfeesten te organiseren. Ze vroegen vrienden en familie uit Nederland mee en zo reisde op 7 juni een groep van 14 personen richting China. Ik probeer in het kort een indruk te geven van de reis en een aantal veel gestelde vragen te beantwoorden. Zo willen veel mensen weten wat het ticket voor de vlucht kostte en wat de kosten voor een visum waren. Het China Southern Airlines ticket Amsterdam – Beijing (Peking) kostte 648 euro, een visum voor China 42 euro. Daarnaast kwamen natuurlijk nog de reis en verblijfskosten in China zelf. Het is 6 uur later in Beijing, 8300 km vanaf Nederland.

Provincie Yunnan, zuid China

Het eerste reisdoel is Kunming, 2000 km vanaf Beijing, de hoofdstad van de provincie Yunnan in het zuiden van China grenzend aan Tibet, Burma, Laos en Vietnam. De provincie Yunnan heeft zo’n 40 miljoen inwoners en is een rijke provincie, goed voor een derde van het BNP. Het landschap bestaat bijna geheel uit bergen met enkele hoogvlaktes en rivierbeddingen. Kunming heeft ongeveer een miljoen inwoners en is een moderne stad. Op het vliegveld van Beijing zag je nog enkele niet-Chinezen, in Kunming komen we er nog slechts enkele tegen op het vliegveld, in het hotel en het incidentele backpackers cafe of de ‘kentucky fried chicken’ vestiging.

Na 10 uur vliegen naar Beijing, enkele uren wachten op de aansluitende vlucht naar Kunming en vervolgens weer een vlucht van 3 uur komen we de 8^e in de avond aan. We gaan ondanks de lange reis de stad in om gezellig wat te eten bij een van de vele eettentjes op straat. Dit is onze eerste kennismaking met het eten uit deze provincie. Scherp maar wel heel erg lekker, al is niet iedereen even enthoushiast over de varkenstaartjes, peesjes en stukjes maag.

Eten op de straten van Kunming

De volgende dag brengen we een bezoek aan een mooi park waar mensen genieten van de rust, thee drinken en muziek maken. Daarna wandelen we over het terrein van de universiteit van Kunming waar Mei gestudeerd heeft. Heel wat anders dan het Uithof universiteitsterrein in Utrecht. Aan het begin van de middag gaan we naar een restaurant om across-the-bridge noodles te eten en vieren we de verjaardag van Geja met een grote taart.

Uitzicht op Qujin vanaf Stoneforest

Die middag reizen we per bus naar het hemelsbreed 120 km (over de weg zo’n 160 km) verder gelegen Qujin: een stad met 700.000 inwoners (ook wel Qujing genoemd). We rijden over een grote snelweg (tolweg). De bus waar we inzitten is een lijnbus maar zet ons wel even bij het volgende hotel af. De andere passagiers wordt dit verteld, niemand protesteert blijkbaar. In Qujin zien we overigens al geen enkele andere westerling meer. Het rijden gaat hier met veel getoeter; met name om elkaar te waarschuwen zodat je niet op je spiegels hoeft te letten. Bij inhaalacties, passeren op smalle wegen of afslaan rijdt men op elkaar af totdat het niet meer kan en dan wordt er in goed overleg een oplossing gezocht. De teller van de bus geeft bergaf af en toe 165 km/u aan; de GPS blijft dan steken op 120 km/u.

We ontmoeten ’s avonds de familie van Mei die ons heel hartelijk ontvangt. De volgende dag is het eerste van de twee trouwfeesten. We hadden verwacht pas ’s avonds in onze feestkleding te hoeven verschijnen maar het blijkt dat vrijwel de hele dag in het teken van de trouwerij staat. We beginnen met een rondrit door Qujin, gevolgd door een uitgebreide lunch en een bezoek aan een park om foto’s te maken. Voordat aan het eind van de middag het trouwfeest begint hebben we nog even tijd om straatjes van het oude centrum te bezoeken waar een levendige straathandel het toneel vormt.

Erwin en Mei plus familie heten buiten de gasten welkom, in een grote zaal van het hotel verzamelen zich aan de tafels zo’n 300 gasten die overduidelijk allemaal reuze nieuwsgierig zijn naar onze groep. Bij binnenkomst wordt direct eten opgediend en als de gasten binnen zijn volgen Erwin en Mei. Op een podium wordt zeer luidkeels hun CV doorgenomen, volgt een interview en maken ze een aantal buigingen als onderdeel van een kleine ceremonie. Voor een vertaling in het engels is gezorgd. Daarna hebben ze even tijd om zelf te eten maar de eerste gasten vertrekken alweer (natafelen is er niet bij in China) en moeten ze weer klaar staan om afscheid te nemen. Na het feest voor de 300 gasten gaan we met een kleiner gezelschap naar een Karaoke bar waar we nog een klein feestje vieren. Later op de avond gaan we barbequeen op straat. Daarbij hebben we een zangwedstrijd China – Nederland die China ruim wint op talent en repertoire.

Voorstellen aan de gasten op het podium

Bier is in China prima te drinken. In Yunnan schijnt ergens een brouwerij te staan van Duitse afkomst. Het alcoholpercentage is lager dan hier maar de flesjes zijn doorgaans groter en er wordt voortdurend aangevuld. De sterke drank bevalt over het algemeen minder. Ik kan twee soorten onderscheiden: nagellak-remover en bouwpakket-cementlijm. Een huisgemaakt drankje dat we krijgen bij een restaurantje van gegiste rijst smaakt (inclusief rijst) echter bijzonder goed.

Huize, uitzicht vanaf tempel

De reis gaat de volgende ochtend verder naar Huize een plaats met 71.200 inwoners, 120 km vanaf Qujin. We nemen de toeristische route die ons door en over de bergen voert langs kleine dorpjes. De kwaliteit van de weg is beduidend minder, we doen er ruim 7 uur over maar het landschap is geweldig. Huize is de locatie van het tweede trouwfeest; een stadje dat de laatste 20 jaar explosief is gegroeid. Het ligt tussen de bergen met aan één kant rijstvelden en een grote aarden dam ten zuiden van de plaats (volgens zeggen de op één na grootste van aarde).

Wat opvalt bij het reizen is de aanleg van vele kilometers aan wegen die overal aan de gang lijkt te zijn. Grote brede wegen door de bergen en langs steden die blijkbaar met het oog op de verwachte groei worden aangelegd. Zo is er aan de buitenkant van Huize een vierbaans weg waar slechts een enkele auto overheen rijdt. In de bergen zijn wegenbouwers continu bezig met het opblazen van stukken berg om vervolgens de stenen in bruikbare stukken te hakken. Hierbij maakt men efficient gebruik van een mix van moderne en primitieve hulpmiddelen en heel veel mankracht.

Werkzaamheden aan de weg

In Huize blijven we een aantal dagen. We verkennen het centrum, maken uitstapjes in de omgeving, bekijken enkele oude tempels en gaan op bezoek bij de broer en zus van Mei. Bij een bezoek aan het centrum wandelen we langs een aantal plekken waar Mei vroeger heeft gewoond. Twintig jaar geleden was rijst nog op de bon; dat is nu niet meer voor te stellen als je de winkeltjes en marktkraampjes ziet waar een zeer ruime keus is. Uit de hele omgeving komen de mensen om hun producten te verkopen in de straten of op één van de markten.

Hier doe ik m’n eerste ervaring op met het onderhandelen op z’n chinees bij het aankopen van eten en souvenirs. Ik probeer niet de absolute bodemprijs uit te onderhandelen maar ga ook niet met de eerste prijs akkoord. Iets kopen in een warenhuis is overigens ook een ervaring op zich; daar komen maar liefst 5 bonnetjes en een hoop stempels bij te pas en moet je eerst met de bonnetjes gaan afrekenen bij een centrale kas waarna je bij de afdeling van het product weer met twee bonnetjes het aangekochte weer ophaalt.

Verwelkomen gasten

Het programma voor het tweede trouwfeest is vergelijkbaar met het eerste, alleen maken we nu een uitstapje naar de dam in het zuiden en zitten we voor de verandering niet voor het podium maar er bovenop, terwijl er zo’n 400 gasten in de zaal zitten. Voor ons is het allemaal weer een belevenis. Ook is er ’s avonds wederom een feest in een Karaoke bar.

In plaatsen als Qujin, Huize en al helemaal in de landelijke omgeving daarvan vormen we voor de plaatselijke bevolking een echte bezienswaardigheid. Enkelen moeten niets van ons hebben maar de meeste zijn heel nieuwsgierig. Vooral voor kinderen vormen we een attractie; hele schoolklassen komen door de velden op ons afgerend. Op TV hebben de meesten toch wel eens een westerling gezien denk ik zo maar in levende lijve blijft het blijkbaar een belevenis. Als ik ergens in een winkeltje langs de straat iets koop veroorzaakt dat direct een oploopje.

We keren terug naar Kunming met de bus. In Kunming ontdek ik vlakbij het hotel een outdoor shop waar voor een kwart van de prijs in Nederland ondermeer kleding en rugzakken te koop zijn. We maken een fietstocht vanuit de stad naar het Dian meer in het zuiden. Het meer is vervuild met algen en ziet daarom gifgroen. Men is van plan het meer weer schoon te maken; daarvoor verplaatsen ze een paar fabrieken en komt er een zuiveringsinstallatie. We genieten van het uitzicht vanaf de Xi Shan heuvels waar Taoistische monikken ooit paadjes en tempeltjes hebben aangelegd uitgehakt in de rotsen. De paadjes zijn af en toe erg smal en het is een behoorlijke klim. Naar beneden nemen we de kabelbaan.

Uitzicht op Kunming centrum vanuit Kunming Hotel

Vliegveld in de buurt van Dali

Vanuit Kunming nemen we het vliegtuig naar Dali, een 600 jaar oude miniatuur stad grenzend aan een meer onderaan een enorme bergrug, de Cangshan met de piek Malong, 4122 meter hoog. Als we het vliegtuig uitstappen vind ik het uitzicht direct al spectaculair. We bezoeken de stad en de dichtbij gelegen Santasi, drie pagodes. Deze bouwwerken zijn overgebleven uit de 9^e eeuw en zijn vergezeld door een recent herbouwde tempel.

China verstookt heel wat kolen. Dat ruik je in de steden en dorpjes en je ziet met kolen afgeladen vrachtwagens en karren over de weg rijden. Wat ook opvalt is dat ze in China meesters in het stapelen zijn; je ziet bergen kolen op die vrachtwagens en karren op hobbelige wegen waar nooit een stukje vanaf valt. Voor thuisgebruik zijn ronde briketten populair die in speciale oventjes, waterwarmers en kacheltjes passen.

Met de bus gaat de reis 140 km verder richting noorden, richting Tibet naar Lijiang. Lijiang ligt in een vallei nog dichter tegen een indrukwekkende berg aan; de ‘Jade dragon snow mountain’ – Yulong Xueshan 5596 meter. De tempels in Lijiang en omgeving zijn van Tibetaanse oorsprong maar deze zijn tijdens de culturele revolutie allemaal vernield en wat er te zien is, is veelal herbouwd voor het toerisme. Lijiang is een stadje van kleine houten en stenen huizen met daar tussendoorlopende beekjes. Het stadje staat op de wereld erfgoed lijst van de Verenigde Naties.

De provincie Yunnan herbergt meerdere volkeren met eigen culturen, zo’n 30 tal, waaronder de Naxi en de Yi die in de omgeving van Dali en Lijiang wonen. De Naxi hebben een eigen schrift en taal waar je in Lijiang veel van terug ziet. Zo is er een Naxi orkest dat regelmatig voorstellingen geeft. De Yi, groter in aantal dan de Naxi hebben we niet veel gezien (of niet als zodanig herkend). Slechts een enkele keer zijn we langs de weg Yi in klederdracht tegengekomen.

Dali en Lijiang zijn echte toeristen plaatsen; niet dat dit vervelend is of dat we teveel andere westerlingen zien maar plaatsen als Qujin en Huize zijn allerminst toeristisch en dat is dus wel even wennen. Wel vervelend is de manier waarop men met het toerisme omgaat in Baisha, 10 km van Lijiang, tenminste als je nietsvermoedend de betaalde ingang neemt. Vervolgens zijn er een aantal opeenvolgende haltes waar je zondermeer geacht wordt je geld af te geven. Baisha was de hoofdstad van het voormalig Naxi koninkrijk en de straatjes wat verder weg zijn best leuk om te zien.

Baisha, spelende kinderen

Tiger Leaping Gorge

In Lijiang splitst de groep in tweeen. De familie groep gaat een treinreis maken en de vrienden groep waar ik deel vanuit maak gaat een wandeling maken door de tiger-leaping gorge. Dit is een enorm diepe rivierbedding van 16 km lang liggend tussen de bergen, de diepste canyon ter wereld. Van het water naar de toppen is het zo’n 3900 meter. De rivier stroomt hier tegen de verwachting in richting noorden, als het ware de bergen in. Uiteindelijk komt de rivier ergens uit bij Shanghai aan de Chinese oostkust. De naam stamt af van de legende dat een tijger ooit op het smalste punt van 30 meter over de rivier is gesprongen van de Jade dragon snow mountain naar de Haba snow mountain via een grote rots in de rivier (de tiger leaping stone).

Het is een stevige tocht, niet zo gevaarlijk als sommige reisbeschrijvingen op Internet je doen geloven maar ook niet geheel ontdaan van enige spannende momenten. We worden vergezeld door een gids die de ‘weg’ kent in het gebied, goede kaarten zijn er niet. Hier en daar zijn aardverschuivingen, hellingen met los grind en af en toe zie je dan ook de boel spontaan verschuiven. Je moet blijven opletten waar je loopt. We zijn een groep niet al te geoefende bergwandelaars, niet gewend aan de hoogte en warmte maar met voldoende water en pauzes halen we het wel.

De omgeving is betoverend mooi, eigenlijk niet vast te leggen op film of video. Gigantische rotsformaties, bamboebossen, watervallen, etc. Regelmatig vergeet ik bewust of onbewust de film of video camera te pakken. We overnachten in guesthouses op onze wandelroute. Het is niet zo dat je langs de rivier helemaal van de bewoonde wereld af bent; op de berghellingen zijn hier en daar dorpjes of alleenstaande boerderijtjes. Tijdens het wandelen komen we zo nu en dan een geitenherder tegen of een stel bepakte muilezels. Regelmatig horen we tijdens de wandeling explosies van dynamiet waarmee men bezig is een weg aan te leggen op de berghelling. Die weg vermijden we zoveel mogelijk maar soms ontkomen we er niet aan een stukje over de weg te lopen.

Tijdens ons verblijf in Huize waren we een wandeling ’s middags in de bergen gaan maken. Het pad ging stijl omhoog, het was warm en we liepen voor het eerst op zo’n 2400 meter hoogte. We liepen dus te puffen en flink te zweten terwijl de broer en een vriendin van Mei vrolijk omhoog liepen. Die waren dan ook best wel bezorgd of we de tocht in de tiger leaping gorge wel vol konden houden. Zweten doen ze zelf amper en het effect van een hoogte overgang van 0 naar 2400 kunnen ze zich niet voorstellen. Terwijl onze groep daar moeizaam omhoog liep is de broer nog even naar Huize teruggegaan en weer omhooggelopen met een zak appels voor ons.

Het eerste guesthouse, een omgebouwd boerderijtje genaamd het half-way house is een geweldig onderkomen. Boven de wasruimte en het toilet heeft men een terras gemaakt met een prachtig uitzicht op de berghelling (ook zichtbaar vanuit het toilet). Het eten in de guesthouses is enigzins aangepast aan wandelaars: niet al te pittig, groente, ei, tomaat, kip en rijst met daarnaast bananenpannenkoeken met honing en muesli. We treffen hier ook een aantal andere wandelaars (Australiers, Fransen, Chinezen). Onderweg gedurende de wandeling komen we slechts zelden andere wandelaars tegen, de eerste dag geen enkele.

Het terras van het Halfway Guesthouse

Bij de ferry oversteek

Het is gedurende de hele reis vrij warm, tussen de 24 en 30 schat ik zo met af een toe een flink brandende zon. We hadden vier wandeldagen gepland maar van echt wandelen komt het de laatste dag niet meer omdat we anders niet op tijd aankomen in Zhongdian. Tijdens de tocht van de derde dag steken we tweemaal de rivier over. De gids stelt voor een deel af te leggen met een pendelbusje dat in de omgeving van Daju rijdt. We besluiten ondanks het zeer warme weer die dag te gaan wandelen maar halverwege wanneer een van ons last krijgt van rugpijn laten we toch het busje maar komen (met dank aan de geweldige GSM dekking in China). Het wandelen gaat mij vrij makkelijk af maar ik verbruik die dag wel zo’n 3 liter water tijdens de wandeling.

Op wandeldag 4 reizen we naar Zhongdian, bijgenaamd Shangri-la, 198 km vanaf Lijiang. Onderweg bezoeken we nog de Baishuitai kalksteen terassen die zeer mooi glinsteren in de zon. Helaas kan je er niet echt in pootje baden. We merken aan de bouw van de dorpjes, het andere schrift dat we soms zien en de loslopende dieren dat we dichter richting Tibet komen. Ik val in de bus in slaap en wanneer ik wakker wordt merk ik dat ik wat last van de hoogte krijg (3700 meter zegt de GPS). De zuurstof die op de hotelkamer klaar staat heb ik niet nodig maar het is wel even wennen. We bezichtigen een paar Tibetaanse kloosters en wandelen door het oude stadsdeel. In de buurt liggen diverse bergruggen met toppen boven de 5000 meter met als hoogste top de Kagebo top van de Meili snow mountain op 6740 meter.

In Zhongdian nemen we het vliegtuig terug naar Kunming om van daaruit twee dagen later naar Beijing te vliegen. We hebben het idee dat de reis er een beetje opzit maar we hebben nog zo’n 5 dagen te gaan. In Kunming gaan we naar de vogeltjes en bloemenmarkt, brengen nog een bezoek aan de gouden tempel Jin Dian, de zeer goedkope outdoorshop en gaan we paddestoelen hot pot eten. Dat laatste is wel heel erg lekker. We nemen afscheid van Tang, de vriendin van Mei die voor ons vrijwel de hele reis heeft geregeld. Het afscheid valt zwaar na deze weken waarin ze met uizondering van de wandeling voortdurend met iedereen optrok.

Gouden tempel Jin Dian in Kunming

Tijdens de laatste dagen in Beijing wordt er nog flink gewinkeld. China is erg goedkoop voor onze begrippen vooral als het gaat om producten gemaakt met veel geduld en mankracht. We gaan natuurlijk de grote toeristische attracties langs zoals de grote muur, de tempel van de hemel en de verboden stad. Ook staat er een bezoek aan een theater/theehuis op het programma en gaan we tot tweemaal toe pekingeend eten. Op de muur en in de verboden stad is het een grote stroom toeristen van over de hele wereld. In de kleine Dachilan hutong winkelstraatjes moedigen ze ons overal aan te komen kijken en vooral te komen kopen. Bergen souvenirs, kleding en CD’s zijn er te koop. Het weer zit een beetje tegen; bewolkt en regenachtig. Maar misschien zit het eigenlijk wel mee, in Beijing was het daarvoor een zeer benauwde 30 graden.

Van de wandeltocht heb ik een stukje video van 3 minuten en 39 seconden (bijna 30Mb) gemaakt dat je hier of hier vindt.

Ik had op deze reis mijn Garmin GPS V bij me. GPS staat voor Global Positioning System; in dit geval een handzaam navigatie apparaatje waarmee je kan bepalen op welke positie op aarde je bevindt, wat je hoogte, richting en snelheid is. Je kan daarmee plaatsen die je bezoekt vastleggen of een afgelegde route tot op zo’n 5 meter nauwkeurig. Hiermee kan je dus nooit verdwalen zolang de batterijen niet op zijn. Zo is het bijvoorbeeld handig om je hotel als referentiepunt (waypoint) vast te leggen waarna je altijd kan zien welke kant je op moet voor het hotel, hoe ver weg het is en hoe lang je er ongeveer over doet. In totaal waren er vier GPS-en in onze groep. Het gerucht dat het gebruik van een GPS in China verboden zou zijn is voor zover ik kan nagaan een fabeltje. Wel heb je een vergunning nodig om ze te mogen verkopen, maarja dat geldt bijna voor alles. Betrouwbaar kaartmateriaal is overigens moeilijk te krijgen. Het staatje hieronder bevat tot slot wat data afkomstig van de GPS:

Waypoint omschrijving	Hoogte in meters	Afstand tot Kunming Hotel in kilometers

Kunming Hotel	1919	0
Kunming Gouden Tempel	2000	3,6
Qujin Stoneforest Hotel	1910	117,6
Huize Hotel	2142	163,1
Heuvel bij Huize	2405	161,7
Oude stad Dali	2087	267,3
Lijiang Hotel	2412	321,6
Lijiang Tempel op Lion Hill	2522	327,5
Baisha centrum	2452	328,7
Guesthouse Woody	1961	355,4
Langs Rivier Yangtze	1737	354,5
Yangtze veerboot II	1585	354,8
Qiaotou	1953	357,6
Haba	2800	367,1
Baishuitai terassen	2616	382,7
Weg naar Zhongdian	3704	405,9
Zhongdian	3316	430,4
Beijing centrum	47	2086,3

Meer foto's van mijn reis naar Yunnan en verhalen van andere reizen kan je zien als je hier klikt. De foto's op deze pagina's zijn allemaal gemaakt met een digitale camera. Informatie over mijn camera en digitale fotografie in het algemeen kan je ook via de voorgaande link vinden. De foto's op deze pagina's zijn verkleind om ruimte te besparen en de laad tijd van de pagina te bevorderen.